"कायदा व प्रशासनाच्या" ताकतीचे स्वरूप !..(सत्य कथा)

    संकलन/संग्रहक

  श्रीकृष्ण देशभ्रतार 

    मुख्य संपादक 

कोल्हापूरच्या मध्यवर्ती आणि अत्यंत गजबजलेल्या राजारामपुरी परिसरातील ही घटना. दुपारची वेळ होती. रस्त्यावर बरीच गर्दी होती. तितक्यात एक काळ्या रंगाची, काळ्या काचा असलेली महागडी फॉर्च्युनर गाडी वेगात आली. गाडी चालवणाऱ्या तरुणाने कोणतीही हॉर्न न देता गाडी थेट एका गरीब फळविक्रेत्याच्या हातगाडीवर घातली.

फळविक्रेत्याची सर्व फळे रस्त्यावर सांडली, तो बिचारा खाली पडून जखमी झाला. पण गाडीतून उतरलेला तो तरुण- 'संग्राम', जो एका स्थानिक मोठ्या राजकीय नेत्याचा आणि बिल्डरचा मुलगा होता- तो फळविक्रेत्यालाच शिव्या देऊ लागला.

"अरे भिकारड्या, डोळे फुटलेत का? माझ्या ५० लाखांच्या गाडीला ओरखडा पडलाय, तुझी किडनी विकली तरी भरपाई देता येणार नाही!" असे म्हणत संग्राम त्या गरीब फळविक्रेत्याला लाथा-बुक्क्यांनी मारहाण करू लागला. गर्दी बघत होती, पण संग्रामच्या राजकीय दहशतीमुळे कोणीच पुढे येत नव्हते.

तितक्यात गर्दीतून एक तरुण मुलगी पुढे आली. अंगावर एक साधा सुती ड्रेस, चेहऱ्यावर कोणताही मेकअप नाही, खांद्याला एक कापडी पिशवी आणि डोळ्यांवर चष्मा. एकदम साधीभोळी आणि नोकरदार वर्गातली वाटणारी ती मुलगी थेट संग्रामच्या समोर जाऊन उभी राहिली.

अत्यंत शांत पण करड्या आवाजात ती म्हणाली, "गाडी तुम्ही चुकीच्या बाजूने आणि वेगात चालवत होतात. नुकसान या फळवाल्याचे झाले आहे. त्याला आत्ताच्या आत्ता उचलून दवाखान्यात न्या आणि भरपाई द्या, नाहीतर कायदेशीर कारवाई होईल."

हे ऐकून संग्रामचा इगो दुखावला गेला. एक सामान्य दिसणारी मुलगी भररस्त्यात त्याला शहाणपण शिकवत होती. तो रागाने लालबुंद झाला.

"तू कोण ग मला कायदा शिकवणारी? तुझ्यासारख्या सामान्य भिकाऱ्यांची लायकी काय माझ्यासमोर उभं राहायची?" असे ओरडत संग्रामने त्या मुलीच्या कानाखाली मारण्यासाठी स्वतःचा हात हवेत उगारला!..

पण ती मुलगी एक इंचही मागे हटली नाही. तिच्या चेहऱ्यावर भीतीचा लवलेशही नव्हता. तिने खिशातून आपला मोबाईल काढला आणि फक्त एक कॉल लावला.

"हॅलो... राजारामपुरी मेन चौक. मला इथे ५ मिनिटांत 'दंगल नियंत्रण पथक' (Riot Control) आणि एसपी (SP) साहेब स्वतः हवे आहेत."

संग्राम हसू लागला. "पोलीस? पोलिसांना बोलावतेस? अरे पोलीस माझ्या बापाच्या खिशात असतात! बघू तुझा कोणता हवालदार येतोय." पण पुढच्या बरोबर ७ व्या मिनिटाला जे घडलं, ते पाहून तिथे उभ्या असलेल्या शेकडो लोकांचे श्वास रोखले गेले!

कोणतीही साधी पोलीस जीप नाही, तर चक्क 'पोलिस अधीक्षकांचा' (SP) ताफा आणि दोन दंगल नियंत्रण पथकाच्या गाड्या सायरन वाजवत तिथे येऊन धडकल्या! गाड्यातून बंदूकधारी पोलीस उतरले आणि त्यांनी क्षणात संग्रामच्या गाडीला चारही बाजूंनी घेरले.

खुद्द कोल्हापूरचे 'एसपी साहेब' गाडीतून खाली उतरले... आणि त्यांनी धावत जाऊन त्या 'सामान्य' दिसणाऱ्या मुलीला कडक सॅल्यूट ठोकला!

"सॉरी मॅडम! पोहोचायला २ मिनिटे उशीर झाला." हे दृश्य बघून संग्रामची दातखिळीच बसली! त्याच्या हातातला मोबाईल खाली पडला. कारण ती साधी दिसणारी मुलगी दुसरी तिसरी कोणी नसून... कोल्हापूर जिल्ह्याच्या नवनियुक्त आणि अत्यंत कडक शिस्तीच्या 'जिल्हाधिकारी' (IAS Officer) होत्या! त्या आज शहरात कोणत्याही सरकारी गाडीविना, गुपचूप 'ग्राऊंड रिॲलिटी' (Ground Reality) चेक करण्यासाठी पायी फेरफटका मारत होत्या.

संग्रामला आता समजले होते की आपण सापाच्या शेपटीवर पाय दिला आहे. तो रडकुंडीला येऊन म्हणाला, "मॅडम... मला माफ करा. मला माहीत नव्हतं तुम्ही कोण आहात."

जिल्हाधिकारी मॅडम अत्यंत थंड आवाजात म्हणाल्या,

"म्हणजे मी 'सामान्य मुलगी' असते, तर तू तो हात माझ्या गालावर मारला असतास, बरोबर? तुझा माज तुझ्या पैशाचा आणि बापाच्या सत्तेचा आहे ना? आता बघ प्रशासन काय असतं!..

मॅडमनी तिथेच रस्त्यावर उभं राहून तीन भयंकर ऑर्डर्स काढल्या:

१. आरटीओ (RTO) कारवाई :- संग्रामची फॉर्च्युनर गाडी बेकायदेशीर मॉडिफिकेशन आणि रॅश ड्रायव्हिंगखाली जागेवर 'जप्त' (Seize) करण्यात आली.

२. अजामीनपात्र गुन्हा :- एका सरकारी अधिकाऱ्यावर हल्ला करण्याचा प्रयत्न (Non-Bailable Offence) आणि गरिबाला मारहाण, या कलमाखाली संग्रामला हातात बेड्या ठोकून थेट पोलीस स्टेशनला पाठवले.

३. सर्वात मोठा 'मास्टरस्ट्रोक' :- मॅडमनी महापालिकेच्या आयुक्तांना तिथेच फोन लावला. "या संग्रामच्या वडिलांचे शहरात जे जे 'अवैध बांधकाम' (Illegal Encroachment) आहे, त्याची फाईल पुढच्या एक तासात माझ्या टेबलवर हवी. उद्या सकाळी तिथे बुलडोझर चालला पाहिजे!"

दुसऱ्या दिवशी सकाळच्या बातम्यांनी संपूर्ण शहर हादरले! ज्या बापाच्या सत्तेवर संग्राम उड्या मारत होता, त्या बापाचे बेकायदेशीर हॉटेल जिल्हाधिकाऱ्यांच्या एका सहीने बुलडोझर लावून जमीनदोस्त करण्यात आले होते!

संग्रामला जामीन मिळाला नाही. जामीन मिळवण्यासाठी कोर्टाने त्याला अशी शिक्षा सुनावली की त्याचा उरलासुरला माजही उतरला. कोर्टाच्या आदेशाने संग्रामला सलग १५ दिवस त्याच राजारामपुरी चौकात दररोज सकाळी 'झाडू मारण्याची' शिक्षा सुनावली गेली... आणि ज्या फळवाल्याला त्याने मारले होते, त्याच्या उपचाराचा आणि व्यवसायाचा पूर्ण खर्च त्याच्याकडून कायदेशीररीत्या वसूल करण्यात आला!..

एका साध्या मुलीवर हात उचलण्याची किंमत त्या गुंडाला आणि त्याच्या बापाला स्वतःचे करोडोंचे साम्राज्य गमावून मोजावी लागली. कारण 'स्त्री' ही शांत असते तोपर्यंत ठीक, पण जेव्हा ती 'प्रशासकीय खुर्चीवर' बसून कायद्याचा आसूड ओढते, तेव्हा भल्याभल्यांचे नकाशे बदलतात!..

खोट्या रडारडीपेक्षा, कायद्याच्या आणि प्रशासनाच्या ताकदीने गुंडांना त्यांची लायकी दाखवणारी ही 'कडक' सत्यकथा वाचून तुम्हाला कसं वाटलं?.