बायकोच्या वैयक्तिक मालमत्तेवर नवऱ्याचा हक्क असतो का, वाचा कायदा काय सांगतो?.

 "साप्ताहिक जनता की आवाज"

         वृत्तसंस्था 

भंडारा :- भारतीय कायद्यानुसार, पत्नीच्या कोणत्याही प्रकारच्या वैयक्तिक मालमत्तेवर (स्वकष्टार्जित संपत्ती, माहेरून मिळालेली संपत्ती किंवा 'स्त्रीधन') पतीचा लग्नामुळे आपोआप कोणताही कायदेशीर मालकी हक्क निर्माण होत नाही. पत्नी तिची मालमत्ता विकू किंवा दान करू शकते.

मृत्यूच्या वेळी :- जर पत्नीने कोणतेही इच्छापत्र न करता (Intestate) तिचा मृत्यू झाला, तर 'हिंदू उत्तराधिकार कायदा, १९५६' अंतर्गत पती तिचा कायदेशीर वारसदार बनतो आणि त्याला मालमत्तेत हिस्सा मिळतो.

कौटुंबिक वाद किंवा घटस्फोट :- घटस्फोटाच्या वेळी न्यायालयीन प्रक्रियेत, जर पतीने भरणपोषण (Maintenance) दिले नाही, तर पत्नीच्या संपत्तीतून भरणपोषणाची तरतूद केली जाऊ शकते. 

वारसाहक्काने मिळालेली संपत्ती

भारतीय कायद्यानुसार, पत्नीला तिच्या माहेरून वारसाहक्काने मिळालेल्या संपत्तीवर (Inherited Property) पतीचा कोणताही कायदेशीर हक्क नसतो. हिंदू उत्तराधिकार कायदा, १९५६ नुसार, ही मालमत्ता पत्नीची पूर्णपणे वैयक्तिक मालमत्ता मानली जाते.

पतीला हक्क कधी मिळू शकतो?.

पत्नीचा मृत्यू (इच्छापत्राशिवाय) :- जर पत्नीने तिचे इच्छापत्र (Will) न बनवता तिचा मृत्यू झाला, तरच पतीला वारसदार म्हणून त्या संपत्तीत हिस्सा मिळतो. हिंदू उत्तराधिकार कायद्यानुसार, अशा वेळी मालमत्ता पती आणि मुलांमध्ये समान वाटली जाते.

इच्छापत्र :- जर पत्नीने स्वतःच्या इच्छेने कायदेशीर मृत्यूपत्र करून ती मालमत्ता पतीच्या नावावर केली, तरच पतीला ती मिळू शकते.

सह-मालकी :- जर पत्नीने वारसाहक्काने मिळालेल्या संपत्तीत कायदेशीर दस्तऐवज करून पतीचे नाव 'सह-मालक' (Co-owner) म्हणून जोडले असेल.