तरुणांनो, जागे व्हा! विद्यार्थ्यांच्या भविष्याचा हा निर्णायक लढा आहे.

• देशवासीयांना व तरुणांना आवाहन!..

राष्ट्राच्या इतिहासात काही आंदोलने अशी असतात की ती एखाद्या व्यक्तीच्या हितासाठी नसून संपूर्ण समाजाच्या आणि भावी पिढीच्या भविष्यासाठी असतात. दिल्ली येथील जंतर-मंतर येथे शिक्षणतज्ज्ञ, समाजसेवक आणि पर्यावरणप्रेमी सोनम वांगचुक गेल्या अनेक दिवसांपासून अन्नत्याग आंदोलन करत आहेत. त्यांच्या या आंदोलनाचा उद्देश कोणताही वैयक्तिक लाभ नसून विद्यार्थ्यांना न्याय्य, पारदर्शक आणि विश्वासार्ह शिक्षण व्यवस्था मिळावी हा आहे.

देशातील लाखो विद्यार्थी दिवस-रात्र मेहनत करून स्पर्धा परीक्षा, प्रवेश परीक्षा आणि विविध भरती परीक्षांची तयारी करतात. त्यांच्या कष्टामागे पालकांचे त्याग, शिक्षकांचे मार्गदर्शन आणि उज्ज्वल भविष्यासाठीची स्वप्ने असतात. परंतु प्रश्नपत्रिका फुटी, गैरव्यवहार आणि भ्रष्टाचाराच्या घटनांमुळे विद्यार्थ्यांचा विश्वास डळमळीत होतो. वर्षानुवर्षांची मेहनत एका क्षणात वाया जाते आणि अनेकांना पुन्हा नव्याने सुरुवात करावी लागते.

आज सोनम वांगचुक यांनी विद्यार्थ्यांच्या भविष्यासाठी स्वतःच्या आरोग्याची पर्वा न करता उपोषणाचा मार्ग स्वीकारला आहे. अनेक दिवस उलटूनही त्यांची प्रकृती चिंताजनक होत चालली आहे. तरीदेखील त्यांच्या मागण्यांबाबत अपेक्षित तोडगा किंवा ठोस निर्णय झाल्याचे दिसत नाही. आंदोलनकर्त्यांचा असा विश्वास आहे की सरकारने या विषयाकडे अधिक गांभीर्याने पाहून विद्यार्थ्यांच्या हितासाठी तातडीने पावले उचलली पाहिजेत.

आजचा प्रश्न केवळ एका आंदोलनाचा नाही, तर लाखो विद्यार्थ्यांच्या भविष्याचा आहे. गेल्या काही वर्षांत विविध परीक्षा आणि भरती प्रक्रियांमध्ये अनियमिततेचे आरोप झाले. अनेक विद्यार्थ्यांना पुन्हा परीक्षा द्याव्या लागल्या, काहींचे वयोमर्यादेमुळे नुकसान झाले, तर अनेकांना मानसिक तणावाचा सामना करावा लागला. ही परिस्थिती कोणत्याही प्रामाणिक विद्यार्थ्यासाठी अत्यंत वेदनादायी आहे.

याहून अधिक दुःखद बाब म्हणजे अशा घटनांमुळे काही विद्यार्थ्यांनी नैराश्यात जाऊन टोकाची पावले उचलल्याच्या बातम्याही समोर आल्या. प्रत्येक विद्यार्थ्याचे स्वप्न, प्रत्येक पालकाची आशा आणि प्रत्येक कुटुंबाचा संघर्ष याचा आपण आदर केला पाहिजे. म्हणूनच शिक्षण व्यवस्था निष्पक्ष आणि पारदर्शक असणे ही काळाची गरज आहे.

भारतरत्न डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांनी दिलेला “शिका, संघटित व्हा आणि संघर्ष करा” हा संदेश आज अधिक महत्त्वाचा वाटतो. संघर्ष म्हणजे हिंसा नव्हे, तर संविधानाने दिलेल्या अधिकारांच्या चौकटीत राहून न्यायासाठी आवाज उठवणे होय. शिक्षण म्हणजे केवळ नोकरी मिळवण्याचे साधन नाही, तर योग्य-अयोग्य यातील फरक ओळखण्याची शक्ती आहे.

आजच्या तरुणांनी सोशल मीडियावरील चर्चेपलीकडे जाऊन समाजातील प्रश्न समजून घेतले पाहिजेत. शांततापूर्ण आणि संविधानिक मार्गाने आपले मत मांडणे, योग्य मागण्यांना पाठिंबा देणे आणि शिक्षण व्यवस्थेतील सुधारणांची अपेक्षा ठेवणे ही प्रत्येक जागरूक नागरिकाची जबाबदारी आहे.

सरकार कोणतेही असो, विद्यार्थ्यांचे भविष्य हे सर्वात महत्त्वाचे आहे. परीक्षांमध्ये पारदर्शकता, दोषींवर कठोर कारवाई, सुरक्षित परीक्षा प्रणाली आणि गुणवत्तेच्या आधारे संधी मिळणे हा प्रत्येक विद्यार्थ्याचा अधिकार आहे. आंदोलनकर्त्यांशी संवाद साधून सकारात्मक तोडगा काढणे ही लोकशाहीची खरी ओळख आहे.

चला, आज आपण सर्वजण एकत्र येऊन प्रामाणिक शिक्षण व्यवस्था, निष्पक्ष परीक्षा आणि विद्यार्थ्यांच्या उज्ज्वल भविष्यासाठी आवाज उठवूया. कारण आज आपण घेतलेली भूमिका उद्याच्या भारताची दिशा ठरवणार आहे. तरुणांनो, अजूनही वेळ गेलेली नाही—जागे व्हा, विचार करा आणि आपल्या भविष्याच्या रक्षणासाठी संविधानिक मार्गाने पुढे या.

✍️ समाजमित्र नाशिकभाऊ चवरे.

 जिल्हा अध्यक्ष अ. भा. म. सा. परिषद

                जिल्हा भंडारा.